با وجود عمر ۱۶ ساله توربین های به اصطلاح بادی ارتفاعات عون ابن علی تبریز و گذشت نزدیک به یک و نیم دهه از نصب و بهره برداری از این توربین ها، این سازه های مجهز و منحصر بهفرد فنی، به جای آن که از “باد”، “برق” بسازد و انرژی تولید کنند، همچنان “باد می خورند”!
توربینهای سهگانه ارتفاعات عون ابن علی تبریز که قرار بود در قالب یک مجموعه نیروگاهی، نزدیک به ۶۶۰ کیلووات برق برای این شهر و دست کم، منطقه پیرامونی خود تولید کند، امروز نه تنها قادر به انجام این مهم نیست؛ بلکه با رکود و تعطیلی چندین ساله، عملا به لاشه هایی فلزی، عظیم الجثه و فاقد کاربرد مناسب در بام تبریز تبدیل شده اند.
بحث ها و تحلیل های بسیاری پیرامون دلایل غیرفعال بودن این توربینها مطرح شده است که از آن جمله میتوان به مکان یابی غلط نصب تجهیزات، مطالعات غلط نسبت به تناسب و سنخیت میزان، شدت و سرعت باد موردنیاز برای فعالیت توربین ها و نیز، مقرون به صرفه نبودن تولید انرژی اشاره کرد.
هر چند، پیش از این برخی از این دلایل از سوی مسوولان امر و مدیران وقت شرکت برق منطقه ای آذربایجان و دیگر مسؤولان رد شده و مکان یابی پروژه مورد تائید قرار گرفته است، با این حال غیرفعال باقی ماندن این توربینها که با صرف هزینه های مطالعاتی، اجرایی و فنی بالایی عملیاتی شده و متاسفانه تنها ۴ سال از عمر مفید آن ها باقی مانده، از آن دست ابهامات و نگرانیهایی به شمار میرود که امروز به سؤال و مطالب اصلی شهروندان تبدیل شده است.
این درحالی است که چند سال پیش و درست زمانی که توربین های بادی مذکور به فاصله ای کوتاه از زمان افتتاح آنها از کار افتاده بودند، “حبیب عبدلی”، از کارشناسان ارشد هواشناسی استان، در گفت و گویی با اعلام اینکه طبق بررسیهای علمی صورت گرفته، احداث نیروگاه بادی در تبریز در بین شهرهای آذربایجان شرقی در اولویت چهارم و فقط برای مصارف کشاورزی مناسبتر ارزیابی شده است، گفته بود: “جهت غالب وزش باد در تبریز، شرق این کلانشهر است که به نظر میرسد نصب توربین نیروگاه بادی تبریز که از نوع ثابت است، در جهتی غیر از جهت غالب وزش باد است”.
عبدلی همچنین تاکید کرده بود: با در نظر گرفتن تمام پارامترهای لازم برای احداث نیروگاه بادی، بهتر بود در آذربایجان شرقی به جای تبریز، نیروگاه بادی در شهرهایی مانند شهر جدید سهند و جلفا احداث می شد.
در همین حال، آذرماه امسال، مدیرعامل سازمان توسعه عون ابن علی و پارک طبیعت شهرداری تبریز در گفتوگوئی، با اشاره به بلاتکلیفی این توربین ها، از آمادگی شهرداری تبریز برای خرید و بازگرداندن این سه توربین به چرخه تولید انرژی، در صورت انجام عملیات اورهال توسط شرکت برق منطقه ای آذربایجان خبر داده بود.
“مهدی مهری” با اشاره به مطالبات مردمی در خصوص راهاندزای این توربینها تاکید کرده بود: مطالبه شهرداری تبریز و همچنین شهروندان اورهال توربینهای بادی توسط شرکت منطقهای است تا به چرخه تولید برق بازگردند.
به گفته وی، پیگیریهای مستمر سازمان عون بن علی به نتیجه نرسیده و در حال حاضر موضوع از طریق کمیته حل اختلاف استانداری آذربایجانشرقی در حال پیگیری است.
اگر شرکت برق منطقهای توان اورهال توربینهای بادی را ندارد، شهرداری تبریز آماده است تا با خرید و اورهال آنها، برق مجموعه عینالی در وضعیت ناترازی را جبران کند.مدیرعامل سازمان توسعه و عمران عون بن علی و پارک طبیعت یادآور شده بود که یعقوب هوشیار شهردار تبریز نامهنگاری لازم برای بازگردانی توربینهای بادی عینالی به چرخه تولید و بهرهمندی شهروندان از برق تولیدی آنها را انجام داده است.با این تفاسیر و در نظر گرفتن اظهارات فنی و کارشناسی مسؤولان امر و همچنین، عدم تحقق وعده و قول مدیران شرکت برق منطقه ای آذربایجان در خصوص انجام عملیات اورهال توربین های بادی عون ابن علی، چنین به نظر می رسد که علی رغم تکذیبهای قبلی مسؤولان شرکت برق منطقه ای آذربایجان در خصوص انجام مطالعات فنی و دقیق برای نصب این توربین ها، این تجهیزات، عملا غیرکارشناسی و فاقد کارآییهای لازم بوده و تنها به اتلاف هزینههای عمومی و اعتباراتی منجر شده است، هزینه هایی که میشد در طرح ها و پروژههایی موثر و مفیدتر هزینه شوند!گفتنی است، نیروگاه بادی ۶۶۰ کیلوواتی تبریز به همراه یک نیروگاه خورشیدی در ۲۹ بهمن سال ۱۳۸۸ و با هزینه ای بالغ بر یک میلیارد و ۴۵۰ میلیون تومان به بهرهبرداری رسید.
